Yeni Bir Çalışma Korku Tepkilerini Kontrol Eden Beyin Devrelerini Ortaya Çıkardı

Sainsbury Wellcome Merkezindeki araştırmacılar, farelerin önceki deneyimlerine dayanarak içgüdülerini etkisiz kılmayı sağlayan bir beyin mekanizması keşfettiler.

Geçtiğimiz günlerde Neuron bülteninde yayımlanan çalışmada, beyinde inhibitör  bir yapı olan ventral lateral genikül çekirdeğinde (VLGN) yeni bir beyin devresi tanımlandı. Nörobilimciler, bu beyin bölgesindeki faaliyet bastırıldığında, hayvanların güvenlik arayışına girme ve algılanan tehlikeden kaçma olasılığını daha da yükseldiğini buldular. vLGN nöronlarının etkinleştirilmesi yakın tehditlere karşı kaçış davranışını tamamen ortadan kaldırmıştır.

Korku Tepkilerini Kontrol Eden Beyin Devrelerini Ortaya Çıkardı

Bazı durumlarda korku veya endişe yaşamak normal olsa da korku tepkilerimizi bilgimize veya koşullarımıza bağlı olarak ayarlayabiliriz. Örneğin, yakınlardaki yüksek bir patlama veya parlak ışıklarla uyandırılmak da bir korku tepkisine neden olabilir. Ancak daha önce havai fişekleri gördüyseniz bilginiz yüksek ihtimalle bu tür korku tepkilerini engelleyecek ve korkmadan izlemenizi sağlayacaktır. Öte yandan, eğer bir savaş bölgesindeyseniz korku tepkiniz güçlü bir şekilde artabilir.

korku tepkisi

Birçok beyin bölgesinin daha önce algılanan tehlikenin işlenmesinde ve korku tepkilerine aracılık etmesinde rol aldığı gösterilmiştir, bu tepkilerin nasıl kontrol altına alındığı ise halen belirsizdir. Bu tür bir kontrol çok önemlidir çünkü bu kontrolde bir sıkıntı çıkması durumunda fobiler veya travma sonrası stres bozukluğu (TSSB)  gibi kaygı bozukluklarına yol açabilir. Bu bozukluklar, beyinde korku ve kaygı ile ilişkili devrelerin aşırı aktif hale geldiği ve patolojik olarak korku tepkilerinin artmasına sebep olur.

Sainsbury Wellcome Merkezinden  profesör Sonja Hofer’in  araştırma grubunun yürüttüğü bu yeni çalışma, farelerin yukarı kısımda genişleyen karanlık gölgeye yanıt olarak bir sığınağa kaçtığı yerleşik bir deneysel paradigmadan yararlanıldı. Bu yaklaşan uyaran, yukarıdan hayvana doğru hareket eden bir avcıyı simüle eder.

Araştırmacılar, vLGN’nin  hayvanın önceki deneyimlerle elde ettiği bilgisine ve mevcut ortamındaki risk değerlendirmesine bağlı olarak kaçış davranışını kontrol edebileceğini buldu. Fareler bir tehdit beklemediğinde veya kendilerini güvende hissettiklerinde, vLGN’deki inhibitör nöronların bir alt kümesinin aktivitesi yüksekti ve bu da tehdit reaksiyonlarını engelleyebilir. Buna karşılık, fareler tehlike beklediğinde, bu nöronlardaki aktivite düşüktü bu da hayvanların kaçma ve güvenlik arama olasılığını arttırdı.

İnsanlar yırtıcı hayvanlar konusunda pek endişe duymak zorunda olmasalar da bazı durumlarda içgüdüsel korku tepkilerine de sahiptirler. Bu yüzden klinik bilim insanlarının bir gün, insanlarda eş değer olan beyin devrelerinin benzer bir işleyişi olup olmadığını belirleyebilmesi ve bu sayede, travma sonrası stres bozukluğu  ve diğer kaygı ile ilgili bozuklukların tedavisinde klinik sonuçların doğması umuluyor.

Yazan: Nazlıcan GÜVENOĞLU

Kaynak*

YouTube Kanalımız

Leave a reply

Please enter your comment!
Please enter your name here