Marmara Denizi’ndeki Tehlike: Müsilaj

Son günlerde ismini sıkça duyduğumuz, maalesef yakından tanık olduğumuz deniz salyası bilimsel adıyla Müsilaj nedir?

Müsilaj, hemen hemen tüm bitkiler ve bazı mikroorganizmalar tarafından üretilen kalın, yapışkan bir maddedir. Denizlerdeki biyolojik üretimin ilk basamağını teşkil eden fitoplankton (mikro alglerin) yani mikroskobik bitkiciklerin aşırı çoğalması sonucu, bazı ortam şartlarına tepki olarak ürettikleri salgıya Müsilaj deniyor.

Bu ortam şartlarına; küresel ısınma yüzünden artan deniz suyu sıcaklıkları, insan kaynaklı atıklar, evsel ve sanayi kaynaklı atıklar, arıtım seviyelerindeki yetersizlikler, aşırı balıkçılık, boşaltım faaliyetleri, yoğun gemi trafiği gibi örnekler verilebilir. Bu ortamlar Müsilaj üretimini tetikleyerek, salgıyı arttıran faaliyetler olduğu düşünülüyor.

Kapalı denizlerde (örneğin Marmara Denizi) zaman zaman ortaya çıkması normal olarak kabul görüyor. Fakat belirli bir seviyeden sonra denizde yaşayan canlılar için, hatta tüm ekosistem için çok tehlikeli bir hal alıyor.

Yapışkan bir yapıya sahip olan Müsilaj, deniz yüzeyinde yüzer hâlde olan balık yumurtalarını hapsederek yaşamalarına engel oluyor. Deniz içerisindeki hayvansal besini (zooplanktonu) içine hapsettiğinden larvaların beslenmelerini engelliyor. Deniz çayırlarının üzerini örtüp, dipteki bazı canlıların (midye, istiridye, tunikatlar gibi) ışıkla temasını kesip beslenmelerini ve solunumlarını engellediğinden canlı çeşitliliğini azaltarak dengeyi bozuyor. Dengenin bozulmasının daha büyük ekolojik bozulmalara (dip sularında oksijen tükenmesi, canlıların toplu ölümleri gibi) büyük sorunlara sebep olabileceği öngörülüyor.

Önüne geçebilmek için ne yapılması öneriliyor?

Bilim insanları neler yapılması gerektiği konusunda hemfikir, denizlere arıtılmamış atığın boşaltılmaması yani bundan sonra tek 1 litre bile atığı arıtmadan denizlere bırakılmaması gerektiğini ifade ediyorlar. Ek olarak küresel ısınmaya neden olan davranışlardan kaçınmamızı yoksa neden olacağı sorunların geri dönülemez hasarlara sebep olacağını ifade ediyorlar.

Yazan: Göksu YÜCEL

Kaynak*

Kaynak**

YouTube Kanalımız

Leave a reply

Please enter your comment!
Please enter your name here