Maymunlar Dünyayı Farklı Görüyor

Maymunlar Dünyayı Farklı Görüyor

25 milyon yıl kadar önce modern insanin ataları ve maymunların, evrim tarihindeki yolları ayrıldı. Bu gelişme maymunların görme yetisi üzerinde de etkili oldu.

Son bir araştırmaya göre maymunlar dünyayı bizden farklı görüyorlar.

Maymunlar Dünyayı Farklı Görüyor

Uluslarası bir araştırma ekibi, bu çalışma için ağ tabakasının sinir hücrelerini ve bunların arasındaki bağlantıları ayrıntılı bir şekilde araştırdı. Aranan soru şuydu:

Türlerin ayrılmasından günümüze kadar bu yapılar, ne ölçüde farklılaştı ve herhangi bir farklılık renk görüşü üzerinde ne şekilde bir etkili oluşturdu?”

Bilim insanları yeni bir üç boyutlu elektron mikroskop tekniği ile, retinadaki hassas sinir bağlantıları incelerken, özellikle de primatlarda keskin görmeden sorumlu bölge olan Fovea centralis (görsel keskinliğin en yüksek olduğu çukur) bölgesine odaklandılar. Burada koni tipindeki görme hücreleri bulunuyor. Koni tipi hücreler renkli görmeden, çubuk görme hücreleri ise aydınlık ve karanlığı görmeden sorumludur.

Koni hücreler arasında her biri ışığın farklı dalga boylarına tepki veren türleri bulunuyor. S konileri öncelikle mavi-mor aralığında görmeden sorumluyken, M konileri yeşil için bir reseptör görevini gördükleri gibi az çok mavimsiden turncuya kadar olan spektrumdaki komşu dalga boylarının görülmesinden de sorumludur. L konileri her şeyden önce kırmızı renkten sorumlular. Renk algısı, farklı koni türlerinden gelen karmaşık bilgileri bir araya toplayan sinir hücresi devreleri tarafından mümkün kalınıyor.

Bu bağlantıları ayrıntılı bir şekilde inceleyen araştırma ekibi, gerçekten de bu iki tür arasında farklılıklar tespit ettiler. Araştırma sonucuna göre maymunlarda özellikle de mavi tonlarının işlenmesi ile alakalı sinir bağlantıları bulunmamakta. Fakat bu bağlantı insanların daha geniş bir mavi ton aralığını görmesini sağlıyor. Dolayısıyla, insan retinasının bu ince yapısının benzersiz olduğunu ve buna bağlı olarak da daha belirgin bir algıya izin verdigini gösteriyor. Bilim insanları farklı bağlantı türünün insanlara, ağaçtan çok yerde yaşama uyum sağlamalar için önem taşıdığını ve bundan dolayı geliştiğini düşünüyorlar. Çalışmada sinir bağlantılarının üç boyutlu olarak izlenebilmesini sağlayan yeni yöntemin, gelecekte birçok soruyu da yanıtlamada yardımcı olacağı sanılıyor.

Yazan: Selim ÖZTEMEL

Comparative connectomics reveals noncanonical wiring for color vision in human foveal retina, 25.04.2023, PNAS

YouTube Kanalımız

Selim Öztemel (Platin Yazar) hakkında 1399 makale
Çılgın Fizikçiler ve Bilim İnsanları kurucusu, yazarı, YouTube kanalı editörü.

İlk yorum yapan olun

Bir yanıt bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.


*