Neden Cinsel İlişkiye Giriyoruz? Cinselliğin Evrimi

Kuşlar, pireler, köpekbalıkları, bitkiler, mantarlar ve hatta amipler seks yaparlar. İnsanlar cinsel üremenin yaygınlığını açıklama çabalarında tipik olarak birkaç argüman kullanırlar . Böyle bir argüman, organizmaların zevkli olduğu için seks yaptıklarıdır. Ancak evrimsel bir bakış açısı ile, bu açıklama yalnızca çok da uzun olmayan bir geçmişe sahip. Cinsel ilişkiye giren ilk ökaryotlar, zevki değerlendirebilen nöronlara sahip ilk hayvanların gelişiminden yaklaşık 2 milyar sene önce ortaya çıkan tek hücreli protistlerdi. Elbette zevk, bir bakterinin tecrübe dünyasında değildi.

Bazen dört bir yana yayılmış gibi gelse de, biyolojik açıdan baktığımız zaman seks pek de peşinden koşulan bir şey değildir. Eşeysiz üreme veya klonlanma organizmanın tüm genlerinin bir sonraki nesile aktarılacağını garanti eder yani her klon, amaca uygunluğu kanıtlanmış bir kombinasyona sahiptir. Seks ise yeni ve denenmemiş kombinasyonlar yaratır. Fakat eşeysiz üremenin de zorlukları ve kusurları vardır: her yaratık aynı genlere sahipse, aynı zayıflıklara sahip olur.

Yine de canlılar için seksin bazı da zorlukları vardır. Çiftleşen türler bir eş bulmak, rakiplerini yenmek ve cinsel yolla bulaşan hastalıkları göze almak zorundadırlar.
Ayrıca bilim insanları köpekbalıklarının yarım milyar yıl önce insanların seks diye tanımladıkları şeyi yarattığını düşünüyor. 400 milyon yıl önce köpekbalıkları evrimle penise sahip olan ilk omurgalılardan oldu.

Şimdi  konuyu neden cinsel ilişkiye girildiğini (bariz neden dışında) insan merkezli ele alırsak üremenin iki birey gerektirdiğini varsayıyoruz.

Yine de yukarıda yazdıklarımın bir çok organizma için geçerli olmadığını unutmamak gerek. Organizmalar için seks genellikle arzulanan partnerler bulmak ve onları ikna etmek için büyük miktarda enerji harcamak anlamına gelir. Yeryüzündeki yaşamın ilk 2 milyar yılında seks yoktu ve yaşam cinsiyet olmadan ortaya çıktı bu nedenle cinsel üreme gelişmesi gereken bir şeydi. Kısaca bahsetmek gerekirse cinsiyet evriminin 2 bölümü vardır: bunlardan biri eşeyli üreme ve rekombinasyon evrimi ve sürdürülmesi (rekombinasyon genetik metaryeli yeniden tasnif ettiği için cinsiyet gibidir.) Rekombinasyon tahminen 3 milyar yıl önce DNA onarım mekanizması olarak gelişti. Cinsiyet ise 1-2 milyar yıl önce erken ökaryotlar da gelişti nedeni belirsizdir.

Araştırmacılar ökaryotların %99,99’undan fazlasının cinsel yolla çoğaldığını düşünüyor.

Başlıktaki soru ilk okuduğunuzda size gülünç gelmiş olabilir. Hiç kuşku yok ki seksin bariz bir işlevi vardır: Evrenin hammaddesi olan çeşitliliği sağlamak. Ayrıca bir popülasyonda yararlı genlerin yayılmasını ve zararlı olanların ortadan kalkmasını sağlayabilir. Hiç kuşku yok ki seks uzun vadede, süregeldiği milyonlarca yıl içinde bir üstünlük sağlamıştır.

Aseksüel türler zaman içinde bir türlü kurtulamadıkları ve sonunda soylarının yok olmasına yol açan mutosyonlar biriktirirler. Oysa evrim böyle işlemez. Bir plan yoktur. Onun için önemli  olan tam bu anda ve burada olandır. 

Yazan: Ecenur ÖZTÜRK

Kaynak*

Kaynak**

Kaynak***

 Evrim: Cinselliğin Evrimi (Belgesel)

YouTube Kanalımız

Leave a reply

Please enter your comment!
Please enter your name here