Satürn Halkaları Nasıl Oluşmuştur?

Satürn, gezegenleri gözden geçirdiğimizde aklımıza direkt yer eder. Her ne kadar kendisi sistemimizin ikinci devi olsa ve içerisinde dünyada olamayacak kadar şiddetli fırtınalar kopsa da, halkası ile bize sempatik gelir. Peki o halkalar nasıl oluşmuştur?

Bu konuda ortaya atılan çeşitli teoriler mevcuttur. Bunlardan kimisi Roche limiti kavramı ile açıklanır. Roche limiti, bir gökcisminin büyük bir gökcismine olan uzaklığı belli bir sınırın altına indiğinde, yerçekimi güçlerinin doğurduğu gel-git etkisiyle fiziksel bütünlüğünü koruyamayarak parçalanacağını öngörür. Bu yerçekiminin etkisi ile gökcisminin çevresinde belirli bir alanda büyük cisim var olamaz. (Bu alan gezegenin yarıçapına bağlıdır.) Bu bilgiler doğrultusunda halkaların oluşum teorileri şunlardır:

1. Güneş Sistemi’nin oluşumu sırasında, Satürn’ün yapısına katılamayan, ancak gezegenin Roche sınırı içinde kaldığı için uydular halinde birleşemeyen ilksel Güneş Nebulasına ait madde.

2. Roche sınırı içine girerek parçalanan bir uydunun ya da bir kuyruklu yıldız veya asteroit gibi Güneş Sistemi’nin bir başka üyesinin kalıntıları.

3. Roche limiti dışında kalan uydulara başka gökcisimlerinin çarpması ile kopan parçalar.

Halkaların renk ölçümüne göre yaşına bakıldığında Satürn yaşı ile uyuşmadığından gezegenle aynı anda oluşma olasılığını zedelemiştir.

Kesinleşmemiş olmakla birlikte kabule yakın olunan görüş Satürn’ün uyduları (53 tane)* ile olan etkileşimleri sonucu oluştuğu yönündedir.

Satürn Halkaları Nasıl Oluşmuştur?

Son olarak halkaların zamanla kaybolduğu farkedilmiştir. Buz parçalarından ve buzla kaplı kayalardan oluşan bu halkalar; Güneşten gelen ultraviyole ışınlar ve küçük meteorların çarpışması sonucu oluşan plazma bulutları, halkaları oluşturan buz tozlarıyla buluşunca yerçekimi etkisi ile buzlarını Satürn’e bulutların suyu bırakması misali bırakıyorlar. 292 milyon yıl sonra halkalarda yağacak buz kalmayacağı ön görülüyor.

– 53 uydu dışında doğrulanmamış 29 uydu da vardır.

Yazan: Nazlıcan İLHAN

Satürn’e yakından bakmak için

Kaynak*

Kaynak**

Kaynak***

YouTube Kanalımız

Leave a reply

Please enter your comment!
Please enter your name here